NURIA GIL CALVIÑO
2026an, Bizkaiak urrats sendo eta irmoa eman zuen pertsona guztientzako lurralde bidezkoagoa, irisgarriagoa eta parte-hartzaileagoa eraikitzeko. 40 udalerri batu zaizkio "Bizkaia, lurraldea adin guztietarako" ekimenari, eta Bizkaiko lurraldea erreferente bihurtu da Osasunaren Mundu Erakundearen (OME) metodologiaren aplikazioan, zahartzearekin lagungarriak diren inguruneak garatzeko.
Ekimen hau ez da soilik asmoen adierazpen bat: adineko pertsonak subjektu aktibo, parte-hartzaile eta komunitate-bizitzako erantzunkide gisa erabat integratzeko konpromiso erreala eta neurgarria adierazten du. Zahartzea zama edo erronka pasibo gisa ulertu beharrean, Bizkaiak ikuspegi positibo eta eraldatzailearen aldeko apustua egiten du, non pertsona bakoitzak, bere adina kontuan hartu gabe, ahotsa, proposatzeko gaitasuna eta aldatzeko ahalmena duen.
Bizkaiko Foru Aldundiak proiektu handinahi hori koordinatzen du, errealitate oso desberdineko udalerriak zeharkatzen dituen partaidetza-prozesu baten ardatz gisa jardunez: hirigune handietatik landa-herri txikietaraino. Inplikatutako udalerrien aniztasuna da, hain zuzen ere, proiektuaren indarguneetako bat, aukera ematen baitu testuinguru desberdinetara egokitutako irtenbideak sortzeko eta komunitateen artean ikaskuntzak partekatzeko.
Ekimen honetan nabarmenena da adinekoak berak izan direla prozesuaren protagonista: beren eguneroko bizitzan benetako hobekuntzak aztertu, proposatu eta kodiseinatu dituzte. Espaloiak eta garraio publikoa hobetzetik hasi eta hurbileko zerbitzuak eta belaunaldien arteko topaguneak zabaltzeraino, bultzatzen diren eraldaketak zuzenean sortzen dira haien beharrak ondoen ezagutzen dituztenengandik.
Bizkaiak, Europako beste lurralde askok bezala, biztanleriaren zahartze progresiboari aurre egiten dio. Politika inklusiboekin aldaketa demografiko horri aurrea hartzeak adinekoen bizi-kalitatea hobetzeaz gain, komunitate osoa aberasten du.
Ekimen honen elementurik eraldatzaileena ikuspegi metodologikoa da: adinekoak ez dira beste batzuek diseinatutako politiken hartzaile pasiboak, baizik eta baterako diseinuaren prozesuaren erdigunean egon dira. Lantaldeen, partaidetza-tailerren eta zuzeneko kontsulten bidez, beren inguruneko oztopoak identifikatu dituzte, beharrak lehenetsi dituzte eta praktikan jarritako irtenbide zehatzak proposatu dituzte.
Parte-hartze aktiboaren ikuspegi horrek onura bikoitza sortzen du: alde batetik, ezarritako hobekuntzek benetan erantzuten diete bizi dituztenen benetako beharrei; bestetik, partaidetza-prozesuak berak indartu egiten ditu inplikatutako pertsonen kidetasun-zentzua, autoestimua eta ongizate emozionala. Parte hartzeak, entzuna izateak eta zure proposamenak errealitate bihurtzen direla ikusteak eragin oso positiboa du osasunean eta norberaren pertzepzioan.
Partaidetza-ziklo horrek bermatzen du hobekuntzak ez direla goitik ezarriko, baizik eta egunero lurraldean bizi direnen esperientziatik abiatuta eraikiko direla. Ereduaren iraunkortasuna, hain zuzen ere, zuzeneko inplikazio horren mende dago.